Debemos escoller terreos con subidas e baixadas que preparen os nosos músculos
Necesidades de entrenamento
Rutinas e exercicios recomendables antes de facer o Camiño
Para facer o Camiño a pé será moi importante o tempo que se lle dedique ao adestramento previo.
Se se opta por facer o Camiño a pé, as etapas que planifiquemos poderían roldar entre os 25 e os 30 km diarios. Polo tanto, será moi importante o esforzo que lle dediquemos ao adestramento previo, que ha de consistir en camiñadas diarias que aumentarán progresivamente en distancia e intensidade. Comezaremos con paseos curtos por terreos chairos e, progresivamente, iremos aumentando quilómetros e variando o tipo de terreo, para adaptar o noso corpo ao que iremos atopar no Camiño e ás etapas que planificásemos.
Comezaremos con paseos curtos e por terreos chairos e, progresivamente, iremos aumentando quilómetros e variando o tipo de terreo para adaptar o noso corpo ao que vaiamos atopar no Camiño
A medida que se avance neste adestramento, incorporaranse as saídas ao monte e escolleranse terreos con subidas e baixadas que preparen os nosos músculos para a peregrinación.
Tamén é aconsellable que na última fase do adestramento se probe a realizar as camiñadas coa mochila cargada para observar a resistencia do noso corpo se o peso é excesivo e para habituarnos a este elemento, que pode chegar a condicionar a marcha.
Nos casos nos que non se poida realizar unha preparación previa, a toma de contacto co Camiño debe ser moi suave; é dicir, minimizaranse esforzos nas primeiras etapas e aumentarase a intensidade gradualmente, consonte as nosas capacidades.
- Guía de consellos para o Camiño (só en castelán) PDF / 801 KB
- Fisioterapia no Camiño (só en castelán) PDF / 1401 KB
Preparación e consellos sobre o calzado
É preferible optar por botas que suxeiten o nocello para evitar lesións.
Para realizar este tipo de camiñadas debemos usar calzado que xa estea usado e adaptado ao pé. Non é aconsellable empregar calzado novo, xa que seguramente nos provoque rozaduras e bochas. A bota de "trekking" ou de montaña perfílase como a opción máis idónea para esta actividade, aínda que se se escolle a época estival poden empregarse zapatos deportivos que minoren a calor. De todos os xeitos, e para evitarmos lesións, é sempre preferible optar por botas que se suxeiten ben ao nocello e, de feito, para o verán hai botas frescas, lixeiras e transpirables adaptadas a esta época do ano.
Cando se seleccione o calzado, hai que ter en conta que este ha de ter unha sola dura e que a calcañeira non deberá ser demasiado branda, xa que isto favorecería a aparición de lesións
Cando se seleccione o calzado, hai que ter en conta que este ha de ter unha sola dura e que a calcañeira non deberá ser demasiado branda, xa que isto favorecería a aparición de lesións; por exemplo, no tendón de Aquiles. Aínda que debe suxeitar o nocello, non se aconsella que exerza demasiada presión, pois isto sería contraproducente. É importante tamén seleccionar botas con rebaixe na parte posterior da cana.
Ademais, podemos incorporar outro tipo de calzado para os momentos de descanso, como poden ser unhas zapatillas, unhas sandalias ou unhas chancletas, moi adecuadas para relaxar e refrescar os pés fatigados polo esforzo.
Consellos e recomendacións se levas mochila
A mochila debe adaptarse ao contorno das costas para que poidamos manter unha postura corporal correcta.
A mochila non ha de ir moi folgada, nin tampouco excesivamente apertada. Deberá adaptarse ao contorno das costas, para que así poidamos manter unha postura corporal correcta. Para conseguir comodidade, debe colocarse de maneira que o seu peso vaia próximo ao eixe do corpo e ao seu centro de gravidade.
Para conseguir comodidade debe colocarse de maneira que o seu peso vaia próximo ao eixe do corpo e ao seu centro de gravidade. E tamén se ha de ter en conta, para a súa colocación, o terreo polo que se transite.
E tamén se ha de ter en conta, para a súa colocación, o terreo polo que se transite. Así, en subidas pronunciadas, será necesario afrouxar o cinto para facilitar a respiración, mentres que nos descensos apertarase un pouco máis á cintura para descansar os ombreiros e non forzalos.
Consellos para fortalecer os músculos das pernas
É preciso adestrar e facer exercicios de estirada e quecemento.
Para fortalecer os músculos das pernas e dos xemelgos, os cuadríceps e os isquiotibiais, é preciso adestrar e facer exercicios de estirada e quecemento antes de cada etapa.
Estirar os xemelgos é unha das prácticas máis recomendables antes de comezar e de rematar cada etapa
Por exemplo, para estirar os xemelgos de forma conveniente, apoiaremos as mans contra a parede e iremos pousando gradualmente toda a planta dos pés, ata que comecemos a notar certa tensión na parte posterior do xeonllo.
Como preparar os xeonllos, os tendóns e mais os pés
Hai que adaptar a marcha aos distintos tipos de terreo.
Para preparar os xeonllos, os tendóns e mais os pés é importante adaptar a marcha aos distintos tipos de terreo. Así, sobre un terreo chairo a amplitude do paso será normal, mentres que en subida podemos facelo máis curto e con lentitude para evitarmos sobreesforzos. Nos tramos de subida prolongada, é moi importante apoiar toda a planta do pé no chan para evitar sobrecargas musculares. O paso longo e rápido reservarase para as baixadas, pero ha de terse en conta o tipo de terreo antes de acelerar a marcha. Costa abaixo, parte do traballo recaerá tamén sobre os talóns, polo que será necesario chantalos ben no chan, e sen forzar, para evitar lesións.
Un elemento de grande importancia á hora de evitar danos é o emprego dun bordón (pau ou vara) que nos servirá de axuda para suxeitarnos en terreos dificultosos e mesmo para tentear a estabilidade do camiño. O apoio no bordón pode evitar a aparición de tendinites.
Un elemento de grande importancia á hora de evitar danos é o emprego dun bordón (pau ou vara) que nos servirá de axuda para suxeitarnos en terreos dificultosos e mesmo para tentear a estabilidade do camiño. O apoio no bordón pode evitar a aparición de tendinites.
Os sobreesforzos ou as posturas incorrectas poden derivar en lesións que dificulten a progresión no Camiño. O máis aconsellable é, de ser posible, acudir a un fisioterapeuta para que este avalíe o alcance da lesión e o tratamento máis conveniente.
Algunhas das lesións máis comúns entre os peregrinos son as tendinites, as escordaduras e as artrites traumáticas. Estas últimas teñen maior incidencia nos membros inferiores e, ás veces, prodúcense microtraumatismos nas articulacións que acaban xerando un cadro de dor e inflamación. Por exemplo, tras descensos pronunciados e prolongados (coma na zona de Triacastela, no Camiño Francés) son os xeonllos os que máis sofren e acusan este esforzo. E se a un descenso intenso lle unimos a realización de etapas longas e o peso co que se carga diariamente, haberá máis risco de sobrecargar e de lesionar os xeonllos.
Por isto, é fundamental planificar as etapas en función tamén do tipo de terreo polo que vaian discorrer. Deste xeito, en tramos de longas e continuadas pendentes é preferible reducir os quilómetros que fagamos, liberarnos de pesos excesivos e dosificar ben o esforzo. Co coidado adecuado mediante antiinflamatorios e frío local, as artrites traumáticas non deben ser un inconveniente para continuar na ruta, pero o esencial é manter as técnicas preventivas que se describiron.
TENDINITE
Outra das lesións comúns son as tendinites, que se describen como un tirón muscular e que poden producir pequenas roturas de fibras. Adoitan aparecer cando se acumularon varios quilómetros de camiño. O máis aconsellable para reducir a inflamación e a dor é aplicar xeo na zona e, entre a pel e o xeo, ha de poñerse un papel ou unha tea que impida que se produzan queimaduras. Cando a intensidade da dor aumenta, pódese administrar un analxésico (como paracetamol) e aplicar unha pomada antiinflamatoria. Se a inflamación persiste, é conveniente tomar un antiinflamatorio, que se administrará co estómago cheo.
As vendaxes compresivas colocaranse se se produciron pequenas roturas de fibras e, nestes casos, hai que consultar sempre cun médico e cun fisioterapeuta para que valoren as posibilidades de encarar o resto do Camiño.
As vendaxes compresivas colocaranse se se produciron pequenas roturas de fibras e, nestes casos, hai que consultar sempre cun médico e cun fisioterapeuta para que valoren as posibilidades de encarar o resto do Camiño.
Un tipo de tendinite moi frecuente entre os peregrinos é a que se produce no tendón de Aquiles, que afecta á parte posterior do talón e que pode chegar a ser moi dolorosa. Algunhas das causas que a producen, e que han de evitarse na medida do posible, son camiñar por terreos en costa arriba prolongados e tamén empregar calzado inadecuado. Non debe empregarse un calzado que se cinga en exceso ao nocello, xa que faría presión directamente sobre o tendón, nin con calcañeiras demasiado brandas. Ademais, aconséllase empregar solas duras, sen sistemas de aire ou amortecemento no talón. E, de empregar botas, estas han de ter rebaixada a cana pola parte posterior.
Para minimizar o risco de lesión do tendón de Aquiles, na preparación ou adestramento previo para facer o Camiño non se debe esquecer realizar exercicios que favorezan a estirada deste tendón, cun aumento progresivo da intensidade. Isto é fundamental no caso das mulleres que adoiten usar zapatos de tacón na súa vida diaria, pois o seu talón está habituado a unha estirada mínima. É por iso polo que este tipo de tendinite deriva, a maior parte das veces, da diferenza de altura do tacón que calzamos, xa que o cambio a un calzado plano produce unha maior elongación do tendón, que se acentúa nos tramos costa arriba.
É habitual que a molestia ou a dor comece polas mañás e que desapareza durante a camiñada, para volver con maior intensidade ao final da etapa e unha vez finalizada esta. Ás veces, pode chegar a impedir a marcha, xa que se fai permanente. Para paliar a dor pode colocarse xeo e antiinflamatorios, aínda que sempre baixo supervisión médica. Para tratar as dores producidas por unha tendinite deste tipo é aconsellable a visita a un fisioterapeuta.
ESCORDADURAS DE NOCELLO
Durante o percorrido poden producirse tamén escordaduras, que afectan ás articulacións, ás veces forzadas por unha elongación excesiva ou mesmo pola rotura dos ligamentos. A máis común é a escordadura de nocello, xeralmente producida por un apoio incorrecto do pé no chan. A marcha por terreos irregulares ou pedregosos pode favorecer este tipo de lesións, sobre todo se discorren en pendente.
Para minimizar o risco de lesionar o tendón de Aquiles, na preparación ou adestramento previo para facer o Camiño non se debe esquecer realizar exercicios que favorezan a estirada deste tendón, cun aumento progresivo da intensidade
De novo é importante evitar o exceso de peso, xa que unha sobrecarga pode provocar a rotura do ligamento, o que significaría un agravamento da lesión. O tipo de calzado tamén é fundamental para evitar este tipo de contratempos. Así, será preferible empregar botas que suxeiten o nocello, pero que non exerzan unha presión excesiva.
Para o tratamento desta lesión ha de diferenciarse a escordadura simple da escordadura con rotura de ligamentos, sexa parcial ou total. Para a escordadura simple é suficiente aplicar xeo de forma local e repousar un par de días, pero cando existe rotura non pode proseguirse a marcha en ningún caso, e estamos obrigados irremediablemente a abandonar a peregrinación.
Recomendacións de preparación para facer o Camiño en bicicleta
Do mesmo xeito ca noutras modalidades, o adestramento debe ir de menos a máis e de maneira paulatina.
Al igual que en otras modalidades, el entrenamiento debe ir de menos a más paulatinamente. Al principio se rodará por terrenos llanos sin dificultades y, a medida que se avanza en la preparación, se introducirán recorridos que alternen partes llanas con subidas; de esta forma se familiarizará con la bicicleta y se podrá determinar el desarrollo de plato y piñones más adecuado para cada uno.
Ao principio, rodarase por terreos chairos sen dificultades e, a medida que se avance na preparación, introduciranse percorridos que alternen partes chairas con subidas
Tanto si caminamos como si vamos en bicicleta, los últimos días de preparación han de dedicarse a observar cómo nos desenvolvemos con peso; de esta forma, es aconsejable incorporar alforjas cargadas a los recorridos diarios. Esta medida también sirve para acostumbrarnos a la carga y al volumen, a mantener una estabilidad. En bicicleta es conveniente reducir el peso al máximo, llevando por tanto lo realmente imprescindible.